Papa Leon XIV, İstanbul’da kutlanan ayinde binlerce inanana hitap ederek Advent dönemini birlik ve barışa yönelik güçlü bir çağrıyla açtı. Papa, Hristiyanların “yeryüzü ile göğü birbirine bağlayan bir köprü üzerinde yürüdüklerini”, bakışlarını “her iki yakaya da dikmiş” halde, herkes “Baba’nın evinde bir araya gelene kadar” yolda olduklarını söyledi.
Efkaristiya ayini, 29 Kasım’da, İstanbul’daki Uniq kültür kompleksinin içinde yer alan büyük çok amaçlı mekân Volkswagen Arena’da kutlandı. Türkiye’nin hamisi olan Aziz Andreas yortusunun arifesinde icra edilen litürji, Papa’nın Türkiye’ye uzanan ve yakında Lübnan’la devam edecek ilk uluslararası havarisel yolculuğunun üçüncü gününe denk geldi.
Mesih’in sırrına doğru bir yol olarak Advent
Advent’in ilk Pazarında vaaz eden Papa Leon, bu litürjik dönemin, müminleri “Noel’de, Oğul olmayan, yaratılmamış, Baba ile aynı özden olan Tanrı Oğlu İsa’nın sırrını yeniden yaşamaya” hazırlamak için verildiğini açıkladı.
İlk okumada yer alan İşaya peygamberliğinden (İş 2:1–5) yola çıkan Papa, müminleri “Rab’bin dağına çıkmaya” davet etti; bu dağı Tanrı’nın ışığının, barışının ve kurtarıcı varlığının bir sembolü olarak tanımladı.
Papa, metinde öne çıkan iki temel imgeye dikkat çekti. Birincisi, “dağların en yükseği” olarak kurulan dağdır; bu dağın, Tanrı’nın armağanlarının “sadece bize değil, herkese verilmiş armağanlar” olduğunu hatırlattığını söyledi. İmanın kişisel tanıklık yoluyla nasıl yayıldığını açıkladı: Aziz Andreas’ın coşkusu sayesinde Mesih’le karşılaşan Aziz Petrus ve Aziz Ambrosius’un vaazı ile örneği aracılığıyla imana gelen Aziz Augustinus’u hatırlattı.
Aziz Yuhanna Hrisostomos’un şu sözünü alıntıladı: “Mucize olur ve geçer, ama Hristiyan yaşamı kalır ve durmadan bina eder.” Bu sözden hareketle, müminleri dua, hayır işleri ve içsel uyanıklık yoluyla “uyanık kalmaya” teşvik etti.
Barışa dair peygamberce bir vizyon
Papa’nın öne çıkardığı ikinci imge ise, İşaya’nın iyi bilinen barış çağrısıydı: “Kılıçlarını dövüp saban demiri yapacaklar… Artık savaşmayı öğrenmeyecekler.” Savaş ve bölünmelerle yaralı bir dünyada bu kadim vaadin bugün daha da aciliyet kazandığını belirten Papa, Kilise’nin uzlaşmanın ve şiddetsizliğin yaşayan bir işareti olmaya çağrıldığını söyledi.
İstanbul’da ‘birlik köprüleri’
Papa Leon, köprü temasına geri dönerek, Türkiye ziyaretinin logosunda Asya ile Avrupa’yı birbirine bağlayan Boğaz Köprüsü’nün yer aldığını hatırlattı. Bu sembolün, onun ifadesiyle, üç vazgeçilmez “birlik köprüsü”nü işaret ettiğini söyledi: Katolik Kilisesi içinde tam birlik; diğer Hristiyanlarla kardeşçe yakınlık; ve diğer dinlerin mensuplarıyla saygılı diyalog.
Papa, Türkiye’de varlık gösteren dört Katolik geleneğine — Latin, Ermeni, Keldani ve Süryani — dikkat çekerek, bunları “birleştiren bir katoliklik” olarak nitelendirdi. Böylesi bir birliğin “özen, ilgi ve sürekli bakım” gerektirdiğinin altını çizdi.
İsa’nın Baba’ya yönelik şu duasını hatırlattı: “Hepsi bir olsun.” Bu söz üzerine Papa, Hristiyanlar arasında birlik yolunda ilerleme çağrısını yineledi ve müminleri, günlük hayatlarında ve topluluklarında barışın ustaları olmaya davet etti.
Çok dilli, çok ritüelli bir kutlama
Türkiye’deki Katolik sürünün çeşitliliği, litürji boyunca açıkça görülüyordu. Yaklaşık 200 kişiden oluşan koro, ülkedeki dört ayin geleneğinin tamamından temsilcileri bir araya getirdi. Kutsal Kitap okumaları ve müminlerin duaları Türkçe, Aramice, Süryanice, İngilizce, Ermenice ve Arapça olarak okundu; böylece yerel Kilise’nin dilsel ve kültürel zenginliği litürjide somut biçimde yansıdı.
Havarisel yolculuğun bir sonraki adımları
Papa Leon, İstanbul’daki programını tamamladıktan sonra, pazar öğleden sonra Türkiye’den ayrılarak havarisel yolculuğunun ikinci ayağına, Lübnan’a geçecek. Ayrılışından önce, sabah saatlerinde birkaç ekümenik buluşmaya katılması öngörülüyor; bu da seyahatin merkezinde yer alan birlik, diyalog ve barış temalarını bir kez daha vurguluyor.
